Gevolgen

Wat zijn gevolgen van hepatitis C?

 

De belangrijkste gevolgen van hepatitis C voor de lever zijn cirrose en leverkanker. Hepatitis C kan naast de lever ook op andere organen effect hebben. Denk hierbij aan pijnlijke spieren en gewrichten, depressie en angst, droge ogen of mond, aandoeningen van nieren of schildklier en een verhoogde kans op diabetes (suikerziekte).

 

Zolang het virus zich in het lichaam bevindt, kan iemand het virus overdragen op andere personen. Om infectie te voorkomen, bestaan er een aantal algemene adviezen.

CIRROSE

Wat is cirrose?

Cirrose is een ander woord voor verlittekening van de lever. Het ontstaat wanneer de lever langdurig ontstoken is. Door deze chronische ontsteking wordt het leverweefsel aangetast en ontstaat er littekenweefsel (fibrose). Eerst ontstaan er kleine strengetjes littekenweefsel, die vervolgens steeds dikker worden en een soort netwerk vormen. De opbouw van de lever verandert hierdoor: er ontstaan knobbels, waardoor het oppervlak van de lever hobbelig wordt. Cirrose is het stadium van verlittekening waarbij er geen verbetering meer mogelijk is; de opbouw van de lever is voor altijd veranderd.

 

Hoe lang het duurt tot de cirrose ontstaat, verschilt per patiënt. Gemiddeld ontwikkelt 15 tot 30% van de hepatitis C patiënten na 20 tot 30 jaar cirrose. Bepaalde factoren kunnen het proces echter versnellen: roken, alcoholgebruik, cannabis gebruik en het hebben van diabetes (suikerziekte).

Wat voor klachten geeft cirrose?

Bijna al het bloed in het lichaam stroomt vanuit de organen eerst door de lever, voordat het hart bereikt wordt. Door cirrose kan dit bloed minder goed door de lever stromen. De gevolgen hiervan zijn vergroting van de milt, het ontstaan van spataders in de slokdarm (varices) en het ontstaan van vocht in de buikholte (ascites). Cirrose heeft ook schadelijke gevolgen voor de functie van de lever. Problemen die kunnen ontstaan, zijn: verminderde bloedstolling, meer kans op infecties, opstapeling van schadelijke stoffen en achteruitgang van nier- en longfunctie. Cirrose geeft daarnaast een verhoogde kans op het ontwikkelen van leverkanker.

 

Klachten die veroorzaakt worden door cirrose zijn over het algemeen niet specifiek. Vaak is er sprake van vermoeidheid en verminderde energie. Sommige patiënten hebben kleine spinvormige bloedvaatjes met name op de borst en bovenarmen en ook kan roodheid van de handpalmen ontstaan. Door stapeling van giftige stoffen in de hersenen kan een patiënt verward raken en uiteindelijk zelfs in een coma belanden (hepatische encefalopathie). Als iemand spataderen in de slokdarm (varices) heeft, kan iemand daar (levensgevaarlijk) uit bloeden. Bij het ontstaan van vocht in de buik (ascites) kan iemand kortademig worden, doordat de longen minder ruimte krijgen om zich te ontplooien. Daarnaast kan er ook vocht in de longen ontstaan, waardoor iemand benauwd kan worden. Het laatste, zeer ernstige gevolg van cirrose is het ontstaan van leverkanker (zie verderop op deze pagina).

Hoe wordt cirrose aangetoond?

Aanwijzingen voor de aanwezigheid van cirrose kunnen te vinden zijn op een echo of een Fibroscan. Dit zijn allebei onderzoeken met geluidsgolven. Met een echo wordt de lever in beeld gebracht, met een Fibroscan wordt alleen de stugheid/stijfheid van de lever gemeten. Het zijn allebei pijnloze onderzoeken. Niet ieder ziekenhuis heeft een Fibroscan. Ook met bloedonderzoek kun je aanwijzingen voor de aanwezigheid van cirrose vinden. Om de diagnose cirrose definitief te stellen moet een leverbiopt worden genomen. Dit houdt in dat er met een lange, dunne naald door de (verdoofde) huid heen in de lever geprikt wordt, om zo een stukje weefsel uit de lever weg te halen en vervolgens onder de microscoop te bekijken. Soms kan dit gebeuren onder een roesje. Een biopt is echter niet altijd nodig.

Hoe wordt levercirrose behandeld?

Levercirrose zelf is niet te behandelen. Behandeling is gericht op het voorkomen van verergering of complicaties en het verminderen van de klachten. Ophoping van vocht in de buik wordt vaak behandeld met een aangepast dieet, plastabletten en soms een ontlastende prik in de buik waarbij het vocht eruit wordt gehaald. Hepatische encefalopathie wordt behandeld met medicijnen en voedingsadviezen. Als de lever gaat falen, is levertransplantatie vaak de enige oplossing.

 

Belangrijke adviezen bij cirrose zijn het op peil houden van de weerstand, het voorkomen van reisziektes, gezond en gevarieerd eten en geen alcohol drinken (verergert cirrose en de gevolgen). Daarnaast mogen mensen met cirrose vaak bepaalde medicijnen niet of in mindere mate gebruiken, zoals ontstekingsremmende pijnstillers (ibuprofen, diclofenac enzovoorts). Klik hier voor meer informatie hierover.

Leverkanker (hepatocellulair carcinoom)

Als hepatitis C patiënt heeft iemand een 17 keer zo hoog risico om leverkanker te krijgen in vergelijking met een persoon zonder hepatitis C. Dit geldt vooral voor patiënten met cirrose of vergevorderde fibrose. Leverkanker ontstaat vaak pas twintig jaar na het oplopen van hepatitis C. Het blijft vaak lang verborgen en geeft pas in een laat stadium klachten, omdat het gezonde deel van de lever in eerste instantie de functies van het zieke deel overneemt. Als er toch klachten ontstaan, zijn deze afhankelijk van de plaats, grootte en aantal tumoren in de lever. Mogelijke klachten zijn vermoeidheid, zwakte, opgezette buik, buikpijn, misselijkheid en braken, verminderde eetlust, onverklaarbaar gewichtsverlies of juist gewichtstoename door het vasthouden van vocht en het ontwikkelen van geelzucht (gele verkleuring van oogwit en huid). Geelzucht kan jeuk geven en kan de urine donker kleuren (kleur van donkere thee) en de ontlasting lichter kleuren (stopverf kleur).

 

De diagnose wordt vaak gesteld met beeldvormend onderzoek, zoals een echo, CT-scan of MRI-scan. Als kanker is vastgesteld, wordt er vaak nog een scan van de longen en buik gemaakt, om eventuele uitzaaiingen op te sporen.

 

Leverkanker is een ernstige diagnose. Ongeveer 15% van de mensen met leverkanker is na 5 jaar nog in leven. Hoe eerder de kanker ontdekt wordt, hoe beter de overleving. Klik hier om meer te lezen over de behandeling en prognose van leverkanker.